› Ogólne wiadomości o kartach

Jakie są koszty związane z posiadaniem karty płatniczej?

Karta płatnicza jest to kawałek plastiku wyposażony w pasek magnetyczny lub chip, który służy do płatności za towary i usługi w punktach handlowo-usługowych. Klient posługujący się kartą przedstawia ją zamiast zapłaty gotówką. Bank - wystawca karty - gwarantuje sprzedawcy, że zapłaci za zakupy dokonane przez swego klienta. Później bank rozlicza się ze swoim klientem, odliczając odpowiednią kwotę z jego rachunku.
Karty płatnicze są wygodne dla klientów, którzy nie muszą nosić ze sobą gotówki, ale także dla sprzedawców, ponieważ, jak wykazały badania, klienci płacący kartami, wydają dużo więcej pieniędzy niż ci płacący gotówką.

Co to są karty chipowe i czym różnią się od tradycyjnych kart?

Karta chipowa jest wyposażona w mikroprocesor. Od karty magnetycznej różni się sposobem zapisu informacji na karcie. W przypadku karty magnetycznej wszystkie informacje o niej są zapisywane na pasku magnetycznym, w przypadku karty chipowej są zakodowane w chipie.
Karty chipowe są bezpieczniejsze od magnetycznych ponieważ odkodowanie informacji z chipa karty jest o wiele trudniejsze niż sczytanie informacji z paska magnetycznego karty. Pozwala to na uniknięcie oszustw. Złodzieje bowiem często kopiują pasek magnetyczny karty i nanoszą na inną kartę, którą dokonują zakupów na koszt właściciela karty skopiowanej. Bezpieczeństwo kart chipowych zwiększa również to, że każda transakcja dokonywana taką kartą jest potwierdzana wpisaniem kodu PIN, a nie złożeniem podpisu jak to ma najczęściej miejsce. Powoduje to jednakże konieczność posiadania przez punkty sprzedaży specjalnych terminali do obsługi tego typu kart.
Obecnie banki próbują zastępować karty magnetyczne chipowymi, a w okresie przejściowym większość kart chipowych jest również wyposażona w pasek magnetyczny. Z takich kart można korzystać także w sklepach, które nie są jeszcze wyposażone w specjalne terminale dla kart chipowych.

Co to jest karta płatnicza?

Karta płatnicza jest to kawałek plastiku wyposażony w pasek magnetyczny lub chip, który służy do płatności za towary i usługi w punktach handlowo-usługowych. Klient posługujący się kartą przedstawia ją zamiast zapłaty gotówką. Bank - wystawca karty - gwarantuje sprzedawcy, że zapłaci za zakupy dokonane przez swego klienta. Później bank rozlicza się ze swoim klientem, odliczając odpowiednią kwotę z jego rachunku.

Karty płatnicze są wygodne dla klientów, którzy nie muszą nosić ze sobą gotówki, ale także dla sprzedawców, ponieważ, jak wykazały badania, klienci płacący kartami, wydają dużo więcej pieniędzy niż ci płacący gotówką.

Jak dokonuje się transakcji kartą płatniczą?

Kiedy przekazujemy kartę sprzedawcy, w celu zapłaty za towary lub usługi, ten korzystając ze specjalnego terminalu (zwanego POS, co jest skrótem od Point of Sale) dokonuje autoryzacji naszej transakcji. Sprzedawca wprowadza kartę do czytnika znajdującego się w terminalu i wpisuje kwotę naszego zakupu. Wtedy terminal łączy się z centrum autoryzacyjnym w celu otrzymania zgody na dokonanie transakcji. Jeśli autoryzacja przebiegnie pomyślnie to sprzedawca poprosi nas o złożenie podpisu na wydrukowanym odcinku, lub o wprowadzenie, przy użyciu specjalnego urządzenia podłączonego do terminalu (PINPAD), kodu PIN.

Jeśli złożony podpis będzie zgodny z tym znajdującym się z tyłu karty lub podamy właściwy kod PIN, to transakcja zostanie dokonana. W razie jakichkolwiek wątpliwości w tym stadium, sprzedawca może poprosić nas o przedstawienie dowodu tożsamości np. dowodu osobistego, potwierdzającego, że to my jesteśmy osobą widniejącą na karcie jako właściciel. Po dokonaniu transakcji sprzedawca wydaje nam wydrukowane potwierdzenie dokonania transakcji. W tym momencie transakcja jest już zakończona a dane o transakcji trafiają do naszego banku celem obciążenia naszego rachunku.

W przypadku bardziej prestiżowych kart, szczególnie kredytowych i charge, przy niskich kwotach zakupów, zdarza się, że terminal nie łączy się z centrum autoryzacyjnym. Każdy punkt handlowy ma ustaloną kwotę, poniżej której transakcje dokonywane takimi kartami nie są autoryzowane. W języku specjalistów limit ten nazywany jest floor limit´em Jest to kompromis między bezpieczeństwem dokonywania transakcji a szybkością obsługi klientów, która zwiększa się gdy terminal nie dokonuje autoryzacji.

Jakie są rodzaje kart płatniczych?

Istnieją trzy podstawowe typy kart płatniczych: debetowe, kredytowe oraz charge.

Karta debetowa pozwala użytkownikowi na dysponowanie przy użyciu karty kwotą równa obecnemu saldu jego rachunku w banku. Karty takie nie pozwalają na zaciągnięcie kredytu ani przekroczenie salda rachunku. Banki wydają je najczęściej do rachunków bieżących i typu ROR. Karty takie są obecnie najpopularniejszymi kartami dostępnymi na rynku.

Karty kredytowe pozwalają ich użytkownikowi na zadłużenie się w banku - wystawcy karty - do wysokości przyznanego limitu kredytowego. Uzyskanie takiej karty jest trudniejsze, lecz nie wiąże się z koniecznością posiadania w banku konta. Banki wydają te karty bardziej zaufanym klientom, którzy mogą udokumentować posiadanie stałych dochodów. Użytkownik karty może w wyznaczonym terminie spłacić całe zadłużenie albo tylko jego część, resztę spłacając w ratach tak jak normalny kredyt.

Karty typu charge (obciążeniowe) są produktem pośrednim między kartami debetowymi i kredytowymi. Użytkownik karty rozporządza wyznaczonym przez bank limitem kredytowym, podobnie jak w przypadku karty kredytowej. Jednakże w momencie rozliczenia transakcji dokonanych kartą, co najczęściej następuje raz w miesiącu, rachunek klienta w banku - wystawcy karty - zostaje obciążony kwotą za dokonane wydatki. Klient jest jednocześnie zobowiązany do posiadania na rachunku środków wystarczających do spłaty zadłużenia.

Co to jest PIN i czy jest zapisany na karcie?

PIN (Personal Identification Number), to osobisty numer identyfikacyjny służący właścicielowi karty płatniczej do potwierdzania dokonywanych nią transakcji. Z reguły składa się on z 4 cyfr. Dotychczas kod PIN był wykorzystywany przede wszystkim do potwierdzania transakcji dokonywanych w bankomatach, obecnie coraz częściej trzeba wprowadzać go dokonując transakcji bezgotówkowych w sklepach.

Z racji wykonywanej funkcji kod PIN musi być przez właściciela karty szczególnie chroniony, broni on bowiem dostępu do karty osobom postronnym które mogłyby wejść w jej posiadanie. Dlatego właśnie nie powinno się go nigdzie zapisywać lecz zapamiętać, co zabezpiecza przed możliwością poznania go przez złodzieja. W żadnym razie nie można trzymać zapisanego kodu PIN wraz z kartą, co jednak dość często się zdarza. Jeśli posiadamy dużo kodów PIN, i obawiamy się, że wszystkich nie uda nam się zapamiętać, możemy zapisać je w sposób zakodowany. Stosowanie się do tych zasad znacząco zwiększa bezpieczeństwo posługiwania się przez nas kartą płatniczą.

PIN oczywiście nie jest zapisany na pasku magnetycznym karty.

Co to jest autoryzacja transakcji dokonywanej kartą?

Autoryzacja transakcji dokonywanej kartą płatniczą następuje przy użyciu terminala POS w punkcie handlowym, w którym chcemy zapłacić kartą. W procesie autoryzacji terminal łączy się z centrum autoryzacyjnym w celu sprawdzenie autentyczności karty i danych o niej, tego czy karta nie została zastrzeżona lub ukradziona oraz czy użytkownik posiada dostatecznie dużo środków na rachunku (k. debetowe) lub stosowny limit (kredytowe lub charge) pozwalający na dokonanie transakcji. Jeśli wszystko przebiegnie pomyślnie, transakcja zostaje autoryzowana co jest równoznaczne z zezwoleniem na jej dokonanie. Dokonanie autoryzacji jest również potwierdzeniem, jakie sprzedawca dostaje od banku - wystawcy karty, że ten zapłaci za zakupy dokonane przez jego klienta.

Czasem, w pewnych sytuacjach, np. gdy w sklepie nastąpi awaria terminala, autoryzacja może być dokonana przez sprzedawcę telefonicznie. Sprzedawca dzwoni do specjalnego centrum i podaje wszystkie niezbędne dane o karcie i transakcji. Po ich sprawdzeniu telefonistka informuje sprzedawcę o dokonanej autoryzacji.

Każda autoryzacja dokonana przez centrum autoryzacyjne posiada swój numer, który widnieje na odcinku potwierdzającym dokonanie transakcji.

Co to są „karty wirtualne”?

Karty wirtualne to karty płatnicze służące jedynie do płatności dokonywanych w sieci Internet (ewentualnie także do płatności telefonicznych lub pocztowych, bez fizycznego przedstawienia karty).

Karty takie nie mogą być wykorzystywane do zwyczajnych płatności, gdyż nie posiadają paska magnetycznego ani mikroprocesora. Nie jest skuteczne także wpisanie do zwyczajnego terminala POS numeru karty wirtualnej, a tak wykonana transakcja nie uzyska autoryzacji. Poza tym karty wirtualne są zbudowane tak samo jak zwyczajne karty debetowe.

Wyrabiając sobie kartę wirtualną bank otwiera nam specjalny rachunek, na który będziemy przelewać pieniądze wykorzystywane do płatności za towary i usługi w Internecie. Cała istota karty wirtualnej polega na tym, że korzystając z Internetu przelewamy na rachunek karty dokładną, odliczoną sumę potrzebną do płatności. Robimy to na chwilę przed dokonaniem samej płatności. Powoduje to, że przez cały czas na rachunku karty nie znajdują się żadne pieniądze. Nawet więc jeśli ktoś pozna dane naszej karty, to w żaden sposób nie będzie mógł tych danych wykorzystać dla dokonania płatności.

Karty wirtualne najwcześniej pojawiły się w ofercie banków internetowych, lecz od niedawna są dostępne także w niektórych bankach „tradycyjnych”.

Jak funkcjonują karty pre-paid?

Karty pre-paid nadają się świetnie jako substytut gotówki. Kartę taką możemy dać naszemu dziecku wyjeżdżającemu na wakacje lub podarować jako prezent.

Karty płatnicze pre-paid oferuje na polskim rynku tylko ING Bank Śląski. Są to normalne karty płatnicze sytemu Vise Elektron, karta posiada wytłoczony numer, lecz nie posiada imienia i nazwiska właściciela. Uzyskanie karty jest możliwe w oddziałach banku. W oddziale możemy także zasilić zakupiona kartę, a kwota zasilenia znajduje się od razu na rachunku karty oraz może zostać pobrana z bankomatu lub służyć do zapłaty kartą za towary i usługi.